ఇది భారత ప్రభుత్వం 2014లో ప్రారంభించిన దేశవ్యాప్త పారిశుద్ధ్య ఉద్యమం. స్వచ్ఛ భారత్ అభియాన్ (స్వచ్ఛమైన భారతదేశ ఉద్యమం)లో భాగంగానే రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు కూడా కార్యక్రమాలు చేపడతాయి.
లక్ష్యం: బహిరంగ మల విసర్జన లేని భారతదేశం (ODF) మరియు పరిశుభ్రమైన దేశంగా మార్చడం.
ఆంధ్రప్రదేశ్ పాత్ర: ఆంధ్రప్రదేశ్లో ఈ కార్యక్రమం 'స్వచ్ఛ ఆంధ్ర'గా పిలవబడుతోంది. రాష్ట్రవ్యాప్తంగా పారిశుద్ధ్యాన్ని మెరుగుపరచడానికి, బహిరంగ మల విసర్జనను తగ్గించడానికి, గ్రామాలు మరియు పట్టణాలను పరిశుభ్రంగా ఉంచడానికి అనేక కార్యక్రమాలు నిర్వహించబడ్డాయి. ఇందులో మరుగుదొడ్ల నిర్మాణం, ఘన వ్యర్థాల నిర్వహణ, ప్రజల్లో అవగాహన కల్పించడం వంటివి ఉంటాయి.
స్వచ్ఛ దివస్ (గాంధీ జయంతి)
అక్టోబర్ 2: ప్రతి సంవత్సరం మహాత్మా గాంధీ జయంతిని పురస్కరించుకుని ఈ రోజున 'స్వచ్ఛ దివస్' (పరిశుభ్రతా దినోత్సవం)గా జరుపుకుంటారు. గాంధీజీ పరిశుభ్రతకు చాలా ప్రాధాన్యత ఇచ్చారు, కాబట్టి ఆయన పుట్టినరోజును ఈ ప్రత్యేక రోజుగా పాటించడం మొదలుపెట్టారు.
ప్రాముఖ్యత: ఈ రోజున దేశవ్యాప్తంగా వివిధ ప్రభుత్వ, స్వచ్ఛంద సంస్థలు, పాఠశాలలు, కళాశాలలు మరియు ప్రజలు రోడ్లను, బహిరంగ ప్రదేశాలను శుభ్రం చేయడం, అవగాహన కార్యక్రమాలు నిర్వహించడం వంటివి చేస్తారు. ఇది కేవలం ఒక రోజు కార్యక్రమం కాదు, పరిశుభ్రత పట్ల ప్రజల్లో నిరంతర స్ఫూర్తిని రగిలించడానికి ఒక గుర్తుగా ఉంటుంది.
ఈ రెండు పదాలు ఒకదానితో ఒకటి అనుసంధానమై ఉన్నాయి. స్వచ్ఛ భారత్ అనేది ఒక పెద్ద కార్యక్రమం అయితే, దానిలో భాగంగానే గాంధీ జయంతిని 'స్వచ్ఛ దివస్'గా పాటించి, ఆ రోజున పారిశుద్ధ్య కార్యక్రమాలకు మరింత ప్రాధాన్యత ఇస్తారు. ఆంధ్రప్రదేశ్లో ఈ కార్యక్రమాన్ని 'స్వచ్ఛ ఆంధ్ర' అనే పేరుతో కొనసాగిస్తున్నారు.